Wady wymowy

Wady wymowy

Wada wymowy to w uproszczeniu nieprawidłowa realizacja głoski/głosek, wymowa odbiegająca od normy ogólnie przyjętej. Osoba mająca wadę wymowy np. opuszcza jakąś głoskę, zamienia na inną lub w nieprawidłowy sposób ją wypowiada. Zakres wad może być bardzo zróżnicowany. Wady wymowy mogą być drobnymi nieprawidłowościami w realizacji danych głosek, aż po ciężkie wady utrudniające kontakt z innymi ludźmi.

Rodzaje wad wymowy

  • Sygmatyzm czyli inaczej seplenienie to nieprawidłowa wymowa szeregów głosek: ś, ź, ć, dź; s, z, c, dz; sz, ż, cz, dż
    Głoski s, z ,c, dz mogą być zmiękczone lub wymawiane jak sz, ż, cz, dż. Zdarza się, że mogą być opuszczane lub zastępowane przez inną głoskę, np. c-s, c-t, z-d, cz-t, sz-h
  • Rotacyzm inaczej reranie to nieprawidłowa wymowa głoski r, która się nie pojawia lub zamiast której pojawia się głoska l lub j
  • Gammacyzm to nieprawidłowa realizacja głosek g oraz g’, które nie są realizowane albo zastępowane przez d i d’
  • Kappacyzm to nieprawidłowa wymowa głosek k oraz k’, które nie są realizowane albo zastępowane przez t i t’
  • Betacyzm to nieprawidłowa realizacja głosek b oraz b’, najczęściej są zastępowane bezdźwięcznymi p i p’
  • Lambdacyzm to nieprawidłowa wymowa głoski l
  • wymowa bezdźwięczna, czyli nie wymawianie głosek dźwięcznych: b, d, w

Jąkanie

Zaburzenie mowy polegające na wydłużaniu dźwięków lub/i częstym powtarzaniem się. Statystycznie zacina się ponad 400 tysięcy osób w naszym kraju. Powstaje zwykle w wieku przedszkolnym, a ujawnia się wtórnie lub nasila w okresie dojrzewania.  Przyczyny jąkania nie są do końca znane, niektórzy twierdzą, że jest wynikiem osłabionej pracy lewej półkuli, dysproporcji w pracy mózgu, może być dziedziczna lub nabyta (szok, trauma).  Bardzo często osoby jąkające się kierowane są (oprócz porady u logopedy) również na konsultację psychologiczną, neurologiczną.

Przyczyny wad wymowy

Przyczyny wad wymowy mogą być bardzo różne, m. in.:

  • przerost trzeciego migdałka
  • skrócone wędzidełko
  • nieprawidłowe wzorce wymowy w domu
  • niedosłuch
  • niska sprawność ruchowa narządów artykulacyjnych
  • niewłaściwa budowa języka, krzywa przegroda nosowa, krzywy zgryz
  • upośledzenie umysłowe

Diagnozę wad wymowy warto rozpocząć od wykluczenia wad anatomicznych aparatu mowy, sprawdzenia prawidłowości funkcjonowania oraz budowy narządu słuchu.

Kiedy zgłosić się do specjalisty?

U około 2-3 miesięcznego dziecka powinno zaniepokoić brak głużenia, a około 6 miesiąca dziecko powinno wymawiać głoski, sylaby, bawić się dźwiękiem, gaworzyć. Około roku dziecko wymawia najprostsze wyrazy, reaguje na swoje imię. Dwulatek powinien wymawiać wszystkie samogłoski i dużą część spółgłosek (większość jeszcze zmiękczana). Dziecko do końca trzeciego roku życia powinno opanować kolejne spółgłoski (naturalne jest, jeśli dziecko jeszcze wymawia głoskę r jako l/j). Około piątego roku życia dziecko powinno mówić już zrozumiale.

Jeśli zauważysz u swojego dziecka opóźnienie w rozwoju mowy – koniecznie skontaktuj się z naszą Poradnią.

Gdy dziecko po osiągnięciu drugiego roku życia nie reaguje na swoje imię, nie mówi, nie spełnia poleceń lub zasób jego słownictwa jest na poziomie znacznie niższym niż podane normy należy niezwłocznie skonsultować się ze specjalistą.

Rokowanie

Rokowanie wad wymowy zależne jest od rodzaju wady i stopnia zaangażowania pacjenta do ćwiczeń. Regularne ćwiczenia z logopedą oraz samodzielna praca w domu przyniosą efekty już w najbliższym czasie.

 

Już teraz możesz wykonać z dzieckiem niektóre ćwiczenia logopedyczne

  • oblizywanie się
  • wyciąganie języka do góry, na dół, na boki
  • parskanie wargami jak u konia
  • wdech przez nos, wydech ustami
  • zdmuchiwanie piórka
  • wdech i zdmuchiwanie płomienia świeczki
  • puszczanie baniek mydlanych
  • naśladowanie głosów zwierząt „koko” „muu”, „miauu”
  • cmokanie
  • „mycie” górnych i dolnych zębów czubkiem języka
  • szeroki uśmiech

Nie traktuj powyższych informacji jako porady lekarskiej, jeśli wymienione objawy dotyczą Twojego dziecka lub Ciebie, skontaktuj się z nami lub lekarzem w Twojej okolicy. Pamiętaj, aby nie lekceważyć objawów.

Źródło: 

Red. T. Gałkowski i G. Jastrzębowska – Logopedia. Pytania i odpowiedzi. Opole 1999r.

Maria Wrzesińska – Chcę poprawnie wymawiać – ćwiczenia logopedyczne. Poznań 1999 r.

Skontaktuj się z nami

(32) 231 26 90

 

Gliwice

32 331 58 73
32 231 26 90
665 712 735

Wrocław

601 780 453

Gliwice

ul. Siemińskiego 22
(Dawniej Wieczorka)
III piętro

Poniedziałek – Czwartek
8-20

Piątek
7:30-20

 

 

Przystanek: Gliwice Jasnogórska

Darmowy parking na ul. Daszyńskiego oraz ul. Kozielskiej

 

Możliwość płatności kartą